تحقیق با موضوع افراد سالمند، مواد مخدر، مصرف مواد

جامعه خلق شوند تا جامعه به مکانی مدنی برای زندگی تبدیل شود . هر چند که افراد زندگی شان را آزادانه انتخاب می کنند و برخوردار از حقوق فردی هستند اما تمامی این ها در یک متن اجتماعی شکل و معنا پیدا می کند . سرمایه اجتماعی در معنای گسترده خود بعنوان مجموعه ای ازقواعد ، هنجارها ، تعلقات ،‌بده بستان و اعتماد محاط شده در روابط اجتماعی ،‌ساختارهای اجتماعی و ترتیبات نهادهای جامعه ای تعریف شده است که افراد قادر به تحقق فردی واجتماعی شان می سازد .(ناریان7 ، 1999 ،50)
سرمایه اجتماعی مفهومی همگن نیست بلکه دربردارنده عناصر اجتماعی متعددی است که کنش فردی و اجتماعی را تحصیل می کند. کلمن ، بوردیو و دیگر عالمان اجتماعی نوشته های قابل اعتباری را در خصوص سرمایه اجتماعی فراهم و ارائه کرده اند . هر چند که تبیین معتبری از روابط اجتماعی ، آنچه که بنظر آنها سرمایه اجتماعی را تشکیل می دهد ، ارائه نداده اند . اگر در پی فهم سرمایه باشیم لازم است آنچه را که موجودات انسانی می خواهند فهم کرد . هدف نهایی رفتار همه موجودات انسانی بازتولید موفقیت است . سرمایه چیزی است که در جهت کسب اهداف و غایات کمک می کند . سرمایه اجتماعی از دیدگاه روانشناسی تکاملی هر نوع رابطه اجتماعی مستقیم یا غیرمستقیمی است که به فرد کمک می کند تا باز تولید موفقیت خود را به حداکثر برساند (ساویچ8 و کانزاوا9..2002 ،195) به رغم فوکویاما سرمایه اجتماعی ، ذخیره و انباشتی از ارزش های مشترک جامعه است . پانتام شبکه ها ، هنجارها و اعتماد را سرمایه اجتماعی تعریف می کند که مشارکت کنندگان را قادر به همکاری ومساعی مشترک موثر برای نیل به اهداف مشترک می سازد . ارزش ها و هنجارها مقوم نظم اجتماعی هستند و تمامی جوامع بایدبرخوردار از میزانی از نظم اجتماعی باشند وگرنه دچار اضمحلال و نابودی می شوند . بنظر گریکار10 (1999) برای تحقق و توسعه اجتماعی سه ساز و کار لازم است .
1- ساز و کار اجبار که مبتنی بر استفاده از پلیس و زندان است.
2-ساز و کار سودانگارانه که مبتنی بر مشوق های اقتصادی ، هزینه های عمومی ،‌کارهای زیربنایی و غیره است .
3- ساز و کار هنجاری که مبتنی بر بهره گیری از ارزشها و آموزشهای اخلاقی است .
جامعه ای که متکی به سازو کارهای اجباری برای حفظ نظم اجتماعی است ، جامعه ای فاقد اعتماد بوده و دربرخورداری از آزادی نقصان دارد . تعداد زیاد افسران پلیس ، مودیان مالیاتی و غیره دلالت بر نارسایی نَظم اخلاقی دارد . سرمایه اجتماعی با فراهم ساختن زمینه نظارت و کنترل اجتماعی غیر اقتدار آمیز بر فرد و جامعه پذیر ساختن وی از مجرای احترام به عرف ،‌سنت ها ، هنجارها و ارزشهای اجتماعی ، از یک سو به معنا دار ساختن زندگی اجتماعی برای فرد و زمینه های مشارکت مثبت و فعال وی در زندگی اجتماعی می پردازد و از سوی دیگر از جهت پیامدهای جمعی و عمومی موجب سلامت کلی جامعه ، پایداری و ثبات اجتماعی می شود ( تقی لو، 1385 : 240 (
به نظر می رسد در محله هایی جرم افزایش می یابد که بیشتر افراد یکدیگر را به خوبی نمی شناسند ، نظارت بر گروه های همسالان در پایین ترین سطح خود قرار دارد و تعهد مدنی ( از جمله تعهد به نظام اجرای قانون ) ضعیف است . به هر حال برخی محققین بر این اعتقادند که سرمایه اجتماعی می تواند در مرحله ای زودتر پا به عرصه گذارد و اعتماد و اعتبار لازمه را در اختیار افراد قرار دهد . برای مثال با منع نوجوانان از تشکیل گروههای خطرناک خیابانی یا مصرف مواد مخدر ، میتوان مانع خروج آنها از حوزه رفتارهای قابل قبول شد . شبکه های قوی می توانند زمینه لازم جهت حصول شأن و عزت نفس را برای جوانان فراهم آورند که این مسئله منجربه تعمیق پیوند آنها با اجتماع گسترده تر شده و تأیید ویژه ای بر کاهش احتمال جرمهای خشونت آمیز دارد (فیلد11، 1386 :102) سرمایه اجتماعی در کنار بعد کنترلی و نظارتی آن ، بواسطه بعد هنجارمند آن به کاهش جرم کمک می کند . در نظر کلمن ،، هنگامی که هنجاری وجود دارد و موثر هم هست ، شکلی نیرومند – اگرچه گاهی آسیب پذیر – از سرمایه اجتماعی را تشکیل می دهد . هنجارهای نافذی که مانع جرم و جنایت باشند این امکان وجود می آورند که اشخاص در یک شهر در ساعات شب یا فراغ خاطر از خانه خارج شوند و افراد سالمند از منزل خود بیرون روند ، بی آنکه سعی از بابت ایمنی خود داشته باشند ،، ( کلمن12، 1384 :62) روزن فلد و همکاران (2001 ) رابطه بین قتل و سرمایه اجتماعی را با استفاده از داده های مربوط به اعتماد و تعهد مدنی نود و نه ناحیه آمریکا مورد مطالعه قرار داده اند . آنها گزارش کرده اند هر چند که محرومیت اقتصادی ،‌نرخ طلاق و محله های جنوبی همگی عوامل جدی هستند اما در عین لحاظ کردن سایر پیش بینی ها ،‌سرمایه اجتماعی دارای تأثیری بارز بر نرخ های قتل است . به نظر این نویسندگان ، جرم محصول کنترل اجتماعی غیررسمی ضعیف و توان ضعیف برای بسیج منابع خارجی به عنوان عوامل تقویت کننده قانون است (فیلد ، 1386:‌ 101 ) بنابراین ،‌سرمایه اجتماعی را می توان به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار ، بر میزان فعالیت مجرمانه در نظر گرفت . سرمایه اجتماعی در تعیین احتمال روی آوردن افراد خاص به رفتار مجرمانه نقش بازی می کند . این بحث صرفاً مسئله نحوه عملکرد اجتماع و اعضای آن نیست ، بلکه علاوه بر این می تواند رفتار سازمان های مجری قانون را شکل دهد . سرمایه اجتماعی می تواند نگرش مثبتی نسبت به سازمانهای مجری قانون در ذهن افراد ایجاد کند ، به ویژه به این دلیل که عملکرد پلیس و سایر نهادها در جایی که نهادها قوی هستند و سطوح همبستگی هنجاری بالاست ،‌موثر است . البته این یک الگوی خود تقویتی است چنانچه در اجتماعی جرم پایین باشد و افراد احترام زیادی برای پلیس قائل باشند ، توسعه و حفظ پیوندهای اجتماعی موثر آسان خواهد بود و برعکس ، سقوط شدید و ناگهانی سرمایه اجتماعی با افزایش از خود بیگانگی و رفتار ضداجتماعی مخصوصاً در بین مردان جوان ، همراه است (فیلد ، 1386 : 102 (
پانتام به صراحت می گوید حتی اگر مخاطراتی در نتیجه همکاری منفی ، مانند تبادل موجود در باندهای مجرمانه وجود داشته باشد در مجموع افزایش سرمایه اجتماعی ، پدیده ای مثبت است . اگرچه صراحت پانتام در بیان این ادعا غیرمعمول بنظر می رسد اما به طور قطع او تنها مدافع این نظر نیست . بیشتر کسانی که از مفهوم سرمایه اجتماعی استفاده می کنند ،‌ گرایش به تأکید پیامدهای مثبت سرمایه اجتماعی دارند . اگر چه ممکن است این تأکید منجر به وارد آمدن صدمه و آسیب جدی به درک کامل شبکه های اجتماعی و هنجارها به عنوان منابع سرمایه اجتماعی شود .سرمایه اجتماعی می تواند افراد و گروهها را قادر به دستیابی به اهداف مشترک متنوعی سازد که ممکن است خیلی از آنها برای سایرین دارای پیامدهای منفی مستقیم ( برای قربانیان جرائم سازماندهی شده ) یا غیرمستقیم ( از طریق نقش هنجارها و شبکه های غیررسمی در ایجاد و پی ریزی تبعیض نهادی ) باشند (فیلد ، 1386 : 119) فقدان سرمایه اجتماعی موجب عدم مشارکت اجتماعی و زندگی انجمنی مثبت و مناسب می شود که به تبع آن در مقیاس فردی ، بستری برای ورود به عرصه ناهنجاریهای اجتماعی و جرم می شود . سرمایه اجتماعی به واسطه کارکرد کنترلی ، جامعه پذیری ، مشارکتی و پیوستگی اجتماعی درجلوگیری از ارتکاب به جرم تأثیر گذاری خود را نشان می دهد .
2-4-سرمایه اجتماعی پلیس و جلب مشارکت عمومی
کلمن در بررسی ویژگیهای روابط اجتماعی که می تواند منابع سرمایه ای سودمند برای افراد تشکیل دهد به شش مورد اشاره دارد ؛ تعهدات و انتظارات ،‌ظرفیت بالقوه اطلاعات ،‌هنجارها و ضمانت های اجرایی تأثیرگذار ، روابط اقتدار ، سازمانهای اجتماعی انطباق پذیر و سازمانهای تعهدی (کارنر13، 2000 :38-26 ) که به توضیح هر کدام در رابطه با پلیس می پردازیم .
2-4-1-تعهدات و انتظارات
اگر A کاری را برای B انجام دهد با اعتماد به اینکه B در آینده جبران می کند ،‌این امر انتظاری را در A و تعهدی را در B ایجاد می کند و مانند برگه اعتباری در دست A است . در جامعه ای که وابستگی مردم به یکدیگر زیاد است همیشه در دست مردم تعداد زیادی از این برگه های اعتباری وجود دارد . کنشگران عقلانی همیشه سعی می کنند تعداد زیادی از این برگه های اعتباری داشته باشند تا در زمان نیاز از آن استفاده کنند . دو عامل مهم دراین تشکل از سرمایه اجتماعی عبارتند از میزان درخور اعتبار بودن محیط اجتماعی ،‌ یعنی اعتماد به پرداخت تعهدات و دیگری میزان واقعی تعهداتی است که برعهده گرفته می شود (کلمن ، 1384 : 476 (
زمانی که پلیس کمکهای بلاعوض برای مردم انجام می دهد و حتی در زمان غیرکاری به مردم و همسایه خود کمک می کند و راهنمایی های لازم را به صورت رایگان به آنها می دهد در واقع برگه های اعتباری است که در دست دارد و سرمایه ای است که برای خود جمع کرده است هر چه تعداد این افراد در پلیس بیشتر باشد سرمایه اجتماعی این پلیس هم روز به روز افزون می گردد .
2-4-2-روابط اقتدار
هم نوعی سرمایه اجتماعی است که کنشگران حقوق کنترل کنش های معینی را به کنشگر دیگر واگذار می کنند .مثلاً مردم قدرت خود را به نمایندگان ، رئیس جمهور یا پلیس می دهند و آنها را از سرمایه اجتماعی بالایی برخوردار می کنند . این امر قدرت زیادی به آنها می دهد (همان منبع).
پلیس با داشتن این قدرت و اقتدار و استفاده منطقی و قانونی از قدرت خود می تواند به نفع جامعه و مردم استفاده کرده و همکاری و رضایت مردم را جلب کند .
2-4-3-ظرفیت بالقوه اطلاعات
افرادی که از سرمایه اجتماعی بیشتری برخوردارند می توانند اطلاعات لازم را بطور رایگان و با صرف هزینه زمانی بسیار کمتری کسب کنند . افرادی برای کنش نیاز به اطلاعات دارند اما به دست آوردن اطلاعات هزینه است . یکی از دلایلی که از طریق آن اطلاعات ممکن است کسب شود استفاده از روابط اجتماعی است که برای مقاصد دیگر حفظ می شود ( کلمن ، 1384 : 47).
پلیس برای شناسائی مجرمین و مقابله با جرایم نیاز به اطلاعات مفید مردم دارد و اگر ارتباط خوب و مثبتی با مردم داشته و امکاناتی چون شماره تلفن های خاص یا صندوق پستی و … را دراختیار قرار دهد می تواند این اطلاعات را بدون صرف هزینه زیاد به دست آورده و از آن در راه تأمین امنیت شهروندان بهره گیرد .
2-4-4-هنجارها
می تواند شکلی از سرمایه اجتماعی باشد . هنجارهای موثر افراد را وادار می کند برای منافع عموم فعالیت
کنند . کلمن می گوید هنجاری که شکل به ویژه مهم سرمایه اجتماعی را درون جمع تشکیل می دهد هنجاری است که فرد باید منابع شخصی را رها و به سود جمع عمل کند . هنجاری از این گونه که با حمایت اجتماعی ، پایگاه ،‌احترام و پاداش های دیگر تقویت می شود سرمایه اجتماعی است که ملت های جدید را می سازد ( کلمن ،1384 :457 ( .
ذات وظیفه پلیس از خودگذشتگی برای دیگران است و هر چه این امر یعنی گذشتن از منافع شخصی به خاطر مردم بیشتر نمایان شود و مردم بیشتر نسبت به این موضوع آگاهی پیدا کنند ،‌سرمایه اجتماعی پلیس هم افزایش می یابد .
2-5-سازمانهای اجتماعی انطباق پذیر و داوطلبانه
شکلی است سرمایه هستند که کنش جمعی را تسهیل می کنند . مثلاً سازمانهای محلی می توانند در آشنایی افراد محل با یکدیگر و کمک به هم در مواقع نیاز موثر باشند بطور کلی سازمان هایی وجود دارند که برای مجموعه ای از هدف ها به وجود آمده است ولی در کنار آنها اهداف دیگر استفاده کنندگان را نیز تأمین می کنند (کلمن ، 1384 :478 ) . افراد پلیس می توانند با مشارکت در سازمان های داوطلبانه ای که مجاز به شرکت در آن هستند مانند انجمن اولیاء‌مربیان مدارس فرزندانشان

مطلب مشابه :  منبع پایان نامه با موضوعنرم افزار، پژوهشگران، کارشناسان