راهبردهای یادگیری خودتنظیمی و راهبردهای یادگیری خودتنظیم

دانلود پایان نامه

در این فصل به توضیح طرح پژوهش، جامعه آماری، حجم نمونه و روش نمونهگیری، معرفی ابزارهای پژوهش و در نهایت، روش تجزیه و تحلیل دادهها میپردازیم.
1-3- طرح پژوهش
در این پژوهش از طرح شبه آزمایشی دوگروهی با پیش آزمون- پس آزمون و پیگیری یک ماهه استفاده شده است (شکل1-3).
T2 X T1
T2 T1
شکل1-3 دیاگرام طرح پژوهش
2-3- جامعه آماری
جامعه آماری این پژوهش شامل کلیهی دانش آموزان در دسترس پسر پایه ششم ابتدایی شهر سمنان در سالتحصیلی 1393-1392 میباشد.
3-3- حجم نمونه و روش نمونه گیری
در این پژوهش از مدارس شهر سمنان، دو مدرسه با استفاده از نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند، سپس تعداد 30 نفر دانش آموز پایه ششم با توجه به ملاکهای ورود انتخاب شدند که 15 نفر آنها در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه کنترل جایگزین شدند. ملاکهای ورود دانش آموزان به گروه نمونه عبارتند از: الف) حداقل در یکی از زیر ریختهای اختلال نارسا / توجه فزونکنشی نمرهی برش را کسب کرده باشند. ب) در آزمون هوشی وکسلر نمرهی بالای 85 کسب کرده باشند. ج) با توجه به پروندهی تحصیلی نقص بینایی و شنوایی نداشته باشند و طبق گزارش والدین دارای امکانات آموزشی مناسب بوده و مشکلات اقتصادی شدید نداشته باشند. د) تحت درمان دارویی نباشند. ه) در درس انشا دچار افت تحصیلی باشند و طبق گزارش معلمان، پیشرفت آنها در دروس دیگر معمولی باشد. و) بر اساس گزارش والدین، اختلال آنها ناشی از ضایعهی مغزی نباشد. ن) سن آنها 12 سال باشد.
4-3- ابزارهای پژوهش
الف) آزمون هوشی وکسلر کودکان. این مقیاس درسال 1949 توسط وکسلر تهیه شده و در سال 1364 توسط شهیم درمورد کودکان ایرانی هنجاریابی شده است. این آزمون دارای دو آزمون کلامی و عملی، و هر آزمون شش خرده آزمون دارد. ضرایب پایایی باز آزمایی آزمونها از 0.24 تا 0.94، و ضرایب اعتبار دو نیمه سازی آزمونها از 0.42 تا 0.98 گزارش شده است. ضرایب همبستگی خرده آزمونهای کلامی و عملی، و کل این مقیاس با مقیاس وکسلر تجدید نظر شده برای کودکان پیش دبستانی به ترتیب 0.84، 0.74، و 0.85 است. شهیم در ایران بر اساس دادههای بدست آمده از هنجارگزینی این آزمون در شیراز و با روش مک نمار، ضرایب اعتبار بهترین ترکیبهای کوتاه شده از خردهآزمونهای وکسلر را محاسبه نمود. وی چنین نتیجهگیری کرد که دو خرده آزمون اطلاعات و تکمیل تصاویر بهترین فرم کوتاه شدهی دوتایی، سه خرده آزمون واژگان، اطلاعات و تکمیل تصاویر، بهترین فرم کوتاه شدهی سهتایی، و چهار خرده آزمون واژگان، اطلاعات، تکمیل تصاویر، و طراحی مکعب بهترین فرم کوتاه شدهی چهارتایی میباشند. با توجه به این که اجرای فرم بلند مستلزم صرف زمان زیادی میباشد، در این پژوهش از فرم کوتاه چهار خرده آزمونی با ضرایب اعتبار 0.91 استفاده شد. مجموع نمرات تراز شدهی بدست آمده با استفاده از فرمول زیر قابل تبدیل به هوشبهر انحرافی میباشد:
هوشبهر انحرافی= 40+ (x) 1.5
ب) پرسشنامه SNAP-IV. یک مقیاس درجه بندی در امر تشخیص اختلال نارسا توجه/ فزونکنشی است که اولین بار در سال 1980 به کوشش سوانسون، نولان، و پلهام براساس توصیفهای رفتاری اختلال نارسایی توجه در سومین ویرایش راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی ساخته شد. این پرسشنامه دارای یک مقیاس 18 سوالی است که والدین یا معلمان میتوانند آن را پاسخ دهند. نه سوال اول نشانه های رفتاری ریخت غالبا بیتوجه و نه سوال دوم نشانههای رفتاری ریخت غالبا فزونکنش/ تکانشگری را میسنجند و در نهایت تمام 18 سوال برای شناسایی ریخت ترکیبی طراحی شده است. نقطه برش در کل مقیاس و هر کدام از خرده مقیاسهای نارسا توجه و فزونکنشی را به ترتیب 2.08، 2.10، و 2.37 گزارش کردهاند. این پرسشنامه از یک طیف چهار امتیازی تشکیل شده است که به ترتیب با کد 0، یک، دو، و سه نمره گذاری می شوند. شیوه نمره گذاری آن به این صورت است که نمرات هر زیر ریخت با هم جمع شده و تقسیم بر نه (تعداد سوالات هر زیر ریخت) میشوند. در صورتی که افراد نمره برش را کسب کرده باشند با اختلال نارسا توجه/ فزون کنشی شناخته میشوند. در این پژوهش از فرم معلمان برای تشخیص اختلال نارساتوجه/ فزون کنشی استفاده شد. ضریب اعتبار این آزمون (فرم معلمان) بر اساس روش بازآزمایی 0.88، بر اساس روش آلفای کرونباخ 0.95، بر اساس روش دو نیمه کردن 0.73 و روایی ملاکی آن 0.55 گزارش شده است. (صدرالسادات، هوشیاری، صدرالسادات، محمدی، روزبهانی و شیرمردی، 1389).
ج) پرسشنامه ی رفتاری راتر کودکان. این پرسشنامه یکی از رایج ترین پرسشنامهها برای مشخص کردن ناراحتیهای روانی کودکان است که در سال 1967 توسط مایکل راتر و همکاران تهیه شده، و دارای دو فرم الف (فرم والدین) و فرم ب (معلمان) میباشد. این پرسشنامه سه بعد اضطراب و افسردگی، رفتارهای ضد اجتماعی و ناسازگاری اجتماعی را ارزیابی میکند. فرم الف دارای 30 پرسش و فرم ب از 26 عبارت ساده تشکیل شده است. نمره برش این دو فرم به ترتیب 13 و 9 میباشد. این پرسشنامه از یک طیف سه امتیازی تشکیل شده است که به ترتیب با کد 0، یک و دو نمره گذاری می شوند. در صورتی که جمع نمرات فرد در این سه طیف بالاتر از نمره برش باشد، وی با اختلال رفتاری شناخته خواهد شد. در این پژوهش فرم معلمان مورد استفاده قرار گرفت. راتر و همکاران با به کار گیری روش دو نیمه کردن، پایایی آن را در سطح معنیداری 0.001 حدود 0.89 گزارش کردند و همچنین از طریق بازآزمایی، پایایی آن را 0.85 گزارش کردند. در ایران نیز رمزپور (1374) پایایی این آزمون را که به وسیله بازآزمایی به فاصله دو هفته محاسبه شد، 0.72 گزارش کرد. همچنین احسانمنش (1372) در پژوهشی آزمایشی، ضریب همبستگی بین نمرات پرسشنامه راتر فرم معلم و فرم والدین را در پیش آزمون گروه آزمایشی 0.51 و در پس آزمون این گروه 0.52 گزارش نمودهاند.
د) آزمون انشا: این آزمون بصورت یک موضوع انشا طراحی شده است که دانش آموزان باید درمورد آن انشا بنویسند. در این آزمون انشای نوشته شدهی دانش آموزان، با توجه به چهار عنصر اصلی انشا نویسی (نوشتن پاراگراف مقدماتی؛ نوشتن حداقل سه ایدهی حمایت کننده؛ رد کردن حداقل یک استدلال از جنبه دیگر و پایان یافتن با یک نتیجهگیری)، زمان صرفشده برای برنامهریزی و نوشتن انشا، طول انشا و تعداد واژهها و عبارتهای انتقالی/ پیوندی گنجانده شده در متن، ارزیابی میشود.
5-3- روش اجرا
ابتدا پرسشنامه SNAP-IV (فرم معلمان) و پرسشنامه اختلال رفتاری راتر (فرم معلمان) توسط معلمان تکمیل شد. سپس آزمون وکسلر (خرده آزمونهای اطلاعات، واژگان، تکمیل تصاویر، و طراحی مکعب) به صورت انفرادی بر روی دانش آموزانی که با اختلال نارسا توجه/ فزونکنشی تشخیص داده شدند اجرا شد. در مرحلهی بعد، آزمون انشا به عنوان پیش آزمون بر روی دانش آموزانی که ملاک های ورود به مطالعه را کسب کرده بودند اجرا شد. تعداد 30 دانش آموز که طول انشا آنها کمتر از 100 کلمه بود وارد مطالعه شدند و در دو گروه آزمایشی و کنترل جایگزین شدند. به منظور جلوگیری از اثر انتشار گروه آزمایش و کنترل، هر کدام از مدرسههای جداگانه انتخاب شدند. همچنین دو گروه از نظر هوش، سن و زیر ریخت های اختلال نارسا توجه / فزون کنشی همتاسازی شدند. به این صورت که همه آنها 12 سال داشته و دارای هوش بالای 85 بودند. همچنین در هر گروه 9 نفر زیر ریخت فزون کنش و 6 نفر زیر ریخت نارسا توجه گنجانده شد. آزمودنیهای گروه آزمایش به سه گروه پنج نفری تقسیم شده و هر گروه به مدت هشت جلسه تحت آموزش راهبردهای یادگیری خودتنظیمی (جدول شماره 1-3) قرار گرفتند، در صورتی که گروه کنترل هیچگونه مداخلهای دریافت نکردند. پس از اجرای جلسات آموزشی، مجددا یک موضوع انشا به عنوان پس آزمون به آنها داده شد تا دربارهی آن انشا بنویسند. در نهایت، پس از گذشت یک ماه، پیگیری نیز با یک موضوع انشا صورت گرفت. زمان برنامهریزی و زمان نوشتن انشا در هر سه مرحلهی پیش آزمون، پس آزمون، و پیگیری توسط پژوهشگر ثبت شد. بهاینترتیب، زمان برنامهریزی از لحظهی شروع برنامهریزی تا شروع نوشتن انشا، و زمان نوشتن، از ابتدای نوشتن انشا تا پایان آن ثبت گردید. برای محاسبه طول انشا نیز تعداد واژگان هر انشا شمارش شدند. افزون بر آن، تعداد واژگان انتقالی/ پیوندی و تعداد عناصر انشا نیز توسط پژوهشگر محاسبه شدند. برای ارزیابی کیفیت کلی انشا، انشاهای نوشته شدهی دانش آموزان توسط معلم و پژوهشگر به طور مستقل ارزیابی شدند و در نهایت، بین دو ارزیابی ضریب توافق محاسبه شد. ضریب توافق در پیش آزمون (001/0> P، 70/0= r)، پس آزمون (001/0> P ، 90/0=r ) و پیگیری (001/0>P ، 91/0=r) بود. شایان ذکر است، قبل از ارزیابی انشاها توسط معلم، مولفههای انشانویسی توسط پژوهشگر به آنها آموزش داده شد.
جدول1-3- چارچوب آموزش راهبرد یادگیری خودتنظیمی
مرحله
راهبرد
شرح کاربندی
اول
گسترش دانش
مربی مهارتهای پیش نیاز را شناسایی میکند و دانش آموزان را از نظر دارا بودن این مهارتها ارزیابی میکند.
دوم
بحث در مورد راهبرد