خرید پایان نامه حقوق : رویکرد حداقلی

دانلود پایان نامه

به اینترنت و ماهواره فعال‌تر از زنان نسل قدیم و مردان عمل می‌کنند و جهان‌گراتر هستند و دین را بومی می‌بینند و بر اساس معیارهای بومی فرا می‌گیرند اما در اثر تکثر دسترسی به رسانه‌های نوین، جهان‌گرایانه به آن عمل می‌کنند و شاخص این گرایش جهان‌گرایانه را می‌توان در باورهای مناسکی آنان دید. به عنوان مثال کاهش جرایم در ایام ماه مبارک رمضان و دهه اول ماه محرم نمونه‌ای از مناسکی دیدن دین است که رسانه رسمی در تقویت آن نقش غیرقابل انکاری دارد. این نوع رفتار برخلاف آموزه‌های هنجاری دینی است که براساس آن از پیروان خواسته می‌شود در سراسر سال خوب عمل کنند. این به این معنا است که فاصله از رسانه رسمی و حضور رسانه غیر رسمی، جهان‌گرایی دینی تولید می‌کند و این به دلیل تعامل میان رسانه رسمی و مناسک دینی است. به عبارت دیگر رسانه رسمی ایران ماهیتاً همان‌طور که ساموئل وبر هم در بحث دین و رسانه نشان می‌دهد، نمی‌تواند بعد اعتقادی را از طریق نمایش تلویزیون ترویج کند و بنابراین بخش مناسکی دین را به مثابه نماد دینداری ترویج می‌کند. (عبداللهیان،1386: 307)

2.2 ادبیات تحقیق
از آن جا که موضوع مورد بررسی در این تحقیق در خصوص چگونگی برنامههای دینی تلویزیون ایران میباشد، نیاز به تصریح مفاهیمی همچون دین، دین از منظر اندیشمندان مسلمان، دین از منظر جامعهشناسان، رویکردهای متفاوت به دین و ابعاد دین، آشکار است. لذا تمامی این موارد ذیل عنوان دین مورد اشاره قرار میگیرد.
1.2.2 دین
دین به صورت پدیده‌ای عام و جهان‌شمول، ریشه در سرشت انسان دارد و او همواره از درون، خود را نیازمند نیروی متعالی می‌یابد. بررسی‌های تاریخی نشان می‌دهد که دین همزاد انسان بوده و بشر از آغاز زندگی‌اش بر روی زمین به فرمان فطرت، پیوسته به دین و دینداری گرایش داشته است. هنری لوکاس در کتاب” تاریخ تمدن از کهن‌ترین روزگار تا سده ما” در این زمینه می‌نویسد:
دین پیچیده‌ترین عنصر فرهنگ ابتدایی است. پیدا است که همه مردم اولیه به گونه‌ای اعتقاد دینی داشته‌اند . انسان نخستین مانند بازماندگان کنونی‌اش به نیروی راز آلودی که نگاه دارنده زمین، آسمان و سراسر زندگی است، عمیقاً احساس وابستگی می‌کرد. انسان‌های نخستین عموماً به نیروهای فراطبیعی باور داشته و بسیاری از عادات فرهنگی آنان از این گونه گرایش‌های ماوراء‌الطبیعی سرچشمه گرفته است. (لوکاس(بی‌تا)،30)
از این رو جامعه‌شناسان و مردم‌شناسان با اینکه در قرون گذشته از انسان به موجودی ابزارساز و یا سیاست‌ورز تعبیر می‌کردند، اما امروزه از او به عنوان موجودی دین‌ورز سخن می‌گویند. (آذری بروجنی، 1389: 50)
دین یک عامل بسیار مهم در پیدایش و تداوم بسیاری از فرآیندها و رویدادهای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی بوده و می‌باشد. از این رو ادیان سازنده تمدن‌های بزرگ بوده‌اند و دین همواره مورد توجه دانشمندان رشته‌های مختلف علمی قرار گرفته است. فلاسفه، متکلمان، مورخان، جامعه‌شناسان، مردم‌شناسان، باستان‌شناسان هر کدام از زوایای خاص دین را مورد مطالعه قرار داده‌اند.
دین از منظر اندیشمندان مسلمان

دین از نظر قرآن یک روش زندگی اجتماعی است که انسان اجتماعی به منظور تامین سعادت زندگی اتخاذ کرده باشد. البته نظر به اینکه زندگی انسان محدود به جهان پیش از مرگ نیست، این روش باید مشتمل بر قوانین و مقرراتی باشد که با اعمال و اجرای آن‌ها سعادت آخرت و خوشبختی دنیوی انسان تامین شود و هم مشتمل بر یک سلسله عقاید و اخلاق و عبادات است که سعادت آخرت را تضمین می‌کند و نظر به اینکه حیان انسان یک حیات متصل است، هرگز این دو جنبه دنیوی و اخروی از همدیگر جدا نمی‌شوند. ( طباطبایی، بی‌تا،24)
علامه محمد حسین طباطبایی در جای دیگر می‌فرماید :
“حقیقت دین عبارت است از یک رشته اعتقادات راجع‌به آفرینش جهان و انسان و یک سلسله وظایف عملی که زندگی انسان را به آن اعتقاد تطبیق دهد.”( طباطبایی، بی‌تا، 329)
این تعریف مورد قبول بسیاری از دانشمندان علوم اسلامی است. (مصباح‌یزدی، 1386، 29)

آیت‌الله جوادی‌آملى می‌نویسد: دین مجموعه عقاید، اخلاق، قوانین و مقرراتى است که براى اداره امور جامعه انسانى و پرورش انسان‌ها باشد. اومی‌نویسد: دین مجموعه عقاید و قوانین و مقرراتى است که هم به اصول فکرى بشر نظر دارد و هم درباره اصول گرایشى وى سخن مى‏گوید و هم اخلاق و شئون‏ زندگى او را تحت پوشش قرار مى‏دهد و به دیگرسخن، دین مجموعه عقاید و اخلاق وقوانین و مقرراتى است که براى اداره جامعه ‏انسانى و پرورش انسان‏ها در اختیار انسان قرار دارد. (جوادى آملى:93)
دین از منظر جامعه‌شناسان
دین با زندگی انسان‌ها درآمیخته است ولکن باز باید آن را شناخت. دین در کلیت آن معمائی است شگفت، از یک سوی به علت آشنایی بیش از حد آدمی با آن ممکن است مورد تغافل قرار گیرد، اما از سوی دیگر به سبب پیچیده بودن بیش از حدش هم چون معمائی جلوه کند. نظر به پیوسته بودن دین به زندگی، و در نتیجه اهمیت بسیار آن، و نیز پیچیدگی حیرت‌آور پدیده دین، آدمیان غالباً برانگیخته شده‌اند تا به جستجوی شناخت بهتر از آن برآیند و بدان واسطه بتوانند روابط متقابل خود و دیگران را با دین بیشتر دریابند و از جایگاه خویش در جامعه و عالم آگاهی کامل‌تر حاصل کنند. (جلالی‌مقدم، 1389 : 1) از جمله مهم‌ترین جامعه‌شناسانی که در حوزه دین به طرح نظریاتی دست زده‌اند و نقش دین را در جامعه و تحولات اجتماعی تبیین کرده‌اند می‌توان به امیل دورکیم و ماکس وبر اشاره کرد : (جلالی مقدم، 1389 : 63)
الف) دین از منظر امیل دورکیم: از نظر دورکیم تعریف رایج درباره دین که بر اساس آن دین عبارت است از اعتقاد به خدا، یا ادیان و یا اعتقاد به جهان دیگر همواره پذیرفتنی نیست. زیرا در برخی ا ادیان مانند بودا، خدا به معنای متشخص انسان‌وار وجود ندارد. هم‌چنین در ادیان قبایل استرالیایی، مفهوم جهان دیگر ناشناخته است. از این رو امیل دورکیم نتیجه می‌گیرد که باید از این گونه تعریف‌ها دست کشید. در مقابل وی بر آن است که در همه ادیان یک تقسیم‌بندی همواره به چشم می‌خورد و آن، تقسیم‌بندی همه چیز به دو حوزه متمایز است : مقدس یا قدسی (لاهوتی) و غیر مقدس یا عرفی (ناسوتی). پیروان هر دینی حوزه‌ای را مقدس، دست‌یافتنی و غیرقابل نفوذ می‌دانند و در برابر آن امور عادی و عرفی را قرار می‌دهند. از این دیدگاه دورکیم، باورها، اسطوره‌ها، افسانه‌ها، تصورات یا دستگاهی از تصورات‌ هستند که بیان‌کننده سرشت چیزهای لاهوتی می‌باشند. از نگاه او، چیزهای لاهوتی علاوه بر خدایان و ارواح، می‌توانند تخته سنگ، درخت و هر یک از چیزهای این عالم باشد. چیزهای ناسوتی، آن دسته از چیزهایی هستند که باید حرمت نگه دارند و از چیزهای لاهوتی فاصله گیرند. (جلالی مقدم،1389: 65 به نقل از امیل دورکیم، 1383 : 54-48)
از نظر دورکیم اشیای مقدس، برتر، قدرتمند، دارای منوعیت تماس معمول و شایسته احترام فراوان دانسته شده‌اند . اشیای غیر مقدس و دنیایی بر خلاف امور مقدس، به زندگی معمولی و عملی روزمره مربوط می‌شود اما مقدس، مربوط به امور اجتماعی است. (همیلتون، 1373: 158)
بر اساس اعتقاد دورکیم، دین مستلزم وجود امر مقدس، سپس سازمان‌یافتن باورهای مربوط به امر مقدس و سرانجام مستلزم مراسم و اعمالی است که به نحوی کم و بیش منطقی، مشتق از باورها هستند. این باورها و اعمال همه کسانی را که پیرو آن دین هستند،در یک اجتماع اخلاقی و واحدی به نام کلیسا متحد می‌کند. (جلالی‌مقدم، 1389: 87)
دورکیم با تاکید بر امر مقدس قصد دارد شرط لزوم ماوراء‌الطبیعی بودن دین را از میان بر دارد و دیگر با اشاره بر مفروض گرفتن یک اجتماع اخلاقی برای دین، آن را از انواع دیگر شبه دین، به ویژه جادو متمایز سازد. چرا که در زمان او برخی از مردم‌شناسان دین را ادامه و تکامل جادو می‌دانستند و معتقد بودند که در گذر زمان، جادو به دین تبدیل می‌شود. (کاظمی، 1389: 34)
به اعتقاد او اعتقادات، اعمال شعائری و وجودهای مقدس مخلوق فکر جمعی هستند و در دوره‌های جوش جمعی ایجاد می‌شوند. به طور کلی آن‌ها در جامعه تعیین می‌شوند و ساختارهای اجتماعی را که در درون آن‌ها رشد می‌کنند منعکس می‌نمایند. (جلالی‌مقدم، 1389: 75)
به نظر دورکیم، اعمال و مراسم دینی بر باورهای دینی تقدم دارند زیرا آنان در میان ادیان مختلف کم‌وبیش ثابت، ولی باورها متغیر هستند. علاوه بر ان نیازهای اصلی جامعه در اعمال و مراسم تجلّی می‌کند. اعضای کلان طی اعمال و مراسم دینی هم‌بستگی و اتحاد خود را تجدید و تقویت می‌نمایند. (کاظمی، 1389: 34)
دورکیم مناسک را به صورت کارکردگرایانه تبیین می‌کند و درباره مناسک می‌گوید که آن‌ها برای زندگی درست اخلاقی، به همان اندازه ضروری‌اند که خوراک برای نگه‌داشتن زندگی جسمانی ضرورت دارد. زیرا همین مناسک است که گروه خود را تایید و حفظ می‌کند. (کاظمی،1389: 34)
دین به طور مداوم جمع را می‌سازد و بازسازی می‌کند و این کار را با محکم کردن پیوندهایی که فرد را با جامعه متصل می‌کند، انجام می‌دهد. دین شرایط ضروری حیات اجتماعی و به سبب آن حیات فردی را ابقا می‌نماید. (جلالی‌مقدم،1389: 76)
به اعتقاد او اعتقادات، اعمال شعائری و وجودهای مقدس مخلوق فکر جمعی هستند و در دوره‌های جوش جمعی ایجاد می‌شوند. به طور کلی آن‌ها در جامعه تعیین می‌شوند و ساختارهای اجتماعی را که در درون آن‌ها رشد می‌کنند منعکس می‌نمایند. (جلالی‌مقدم، 1389: 75)
ب) دین از منظر ماکس وبر: تحقیقات وبر درباره دین وجامعه با مطالعه در آیین پروتستان آغاز شد و نتیجه آن کتاب مهم وی ” اخلاق پروتستانی و روح سرمایه داری” است. (جلالی‌مقدم، 1389: 108)
بنای جامعه‌شناسی دین وبر بر مفهوم ” الهیت” است. چرا که مفهوم الهیت عام‌تر و شامل‌تر از مفهوم خدا است و مراد وی از خدا، خدای یکتا و قادر بی‌همتا است. (جلالی‌مقدم، 1389: 113)

مطلب مشابه :  مقاله با موضوع آزادی قراردادها

دانلود پایان نامه

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوندبرای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  40y.ir  مراجعه نمایید.

رشته حقوق همه گرایش ها : عمومی ، جزا و جرم شناسی ، بین الملل،خصوصی…

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

وبر تشخیص داد که دین‌ها را می‌توان به دین‌های چند خداپرست و یکتاپرست تقسیم کرد و از همه ادیان فقط دو دین به معنای کامل و دقیق کلمه یکتاپرست هستند، دین اسلام و دین یهود. (جلالی‌مقدم، 1389: 113)
رفتار دینی متعلق اصلی توجه جامعه‌شناسی دینی است، نه نفس پدیده دین؛ جامعه‌شناس آن رفتارهای دینی را بررسی می‌کند که بر تجربیات به خصوص اندیشه‌ها و مقاصد معین متکی هستند . در مورد وبر نیز امر غیر از این نیست و تعلق خاطر او در جامعه‌شناسی دینی‌اش رفتار معنی‌دار دینی انسان بوده است. بیشترین تاملات وبر از این لحاظ تاثیر رفتار دینی بر اخلاق و اقتصاد و در مرحله بعدی بر سیاست، آموزش و پرورش بوده است. (استونز، 1379: 64)
به نظر وبر رفتار دینی مانند هر رفتار جمعی دیگر لااقل تا حدودی “عقلانی” است و مقصود از عقلانی بودن تناسب وسیله و هدف نیست، بلکه از آن لحاظ است که قوانین کلی تجربی در مورد آن صادق است و علتی وجود ندارد که رفتار دینی از رفتارهای دیگر که دارای هدف هستند جدا در نظر گرفته شود. (جلالی‌مقدم، 1389: 115) جامعه‌شناسی دین وبر می‌خواهد اثبات کند که در ادیان عقلانیتی وجود دارد که عقلانیت علمی نیست. منطق مابعد‌الطبیعی یا دینی آدمیان که از فعالیت ذهنی ناشی می‌شود، قیاسی است نیمه‌عقلانی و نیمه‌روان‌شناختی. (جلالی‌مقدم، 1389: 115)
رویکردهای متفاوت به دین
از آنجایی که جایگاه و نگاه‌های متفاوت به دین، می‌تواند مدیریت پیام را به طرز تعیین‌کننده‌ای تحت تاثیر قرار دهد، لازم است این نظرات مورد بررسی قرارگیرد. به طور کلی درباره دین و جایگاه و کارکرد آن دو دیدگاه کلی وجود دارد:
الف) رویکرد حداقلی به دین
فروکاستن انگاره‌ها و آموزه‌های متعالی دین از سطح جهان‌شمول به ساحتی خرد و تحدید شده، محصول مدرنیسم است. مدرنیسمی که با تاکید بر خودبسندگی عقل، دین و سنت را به کناری می‌نهد و جایگاهی حاشیه ای برای دین در تنظیم روابط انسان با خویش، اجتماع و خدای خویش در نظر می‌گیرد. مدرنیسم که مولود فرهنگ و تمدن غرب است طی فرآیندی که از 500 سال پیش آغاز گردیده، عقل را تنها راه خبر گرفتن از جهان هستی می‌داند و از ای